Kalendarium historyczne: rocznica bitwy stoczonej przez rycerstwo polskie z wojskami mongolskimi podczas ich wielkiego najazdu na nasz kraj.
Dziś w naszym kalendarium przyjrzymy się okolicznościom tego wydarzenia.
Wielki atak ordy mongolskiej na Polskę i Węgry był doskonale przygotowany. Siły pod dowództwem wodza imieniem Bajdar posuwały się na Kraków, rabując i paląc po drodze wszystkie napotkane osiedla.
Pod Chmielnikiem oddział ten natknął się na siły krakowskie wojewody Włodzimierza oraz sandomierskie wojewody Pakosława. Do bitwy doszło rankiem 18 marca 1241 roku. Zgodnie z przekazem Jana Długosza, Mongołowie podzielili się na dwie grupy a każdą z nich uszykowali głęboko (zapewne w dwa lub trzy rzuty). Szyk wojska polskiego i jego liczebność nie są znane.
Bitwa przebiegała w dwóch fazach. W pierwszej, hufiec polski „walcząc bardzo dzielnie przez kilka godzin z pierwszym oddziałem Tatarów, położył trupem co dzielniejszych Tatarów oraz tych, co przewodzili szeregom, i najpierw zmusił ich do ustąpienia z pola, potem do ucieczki. Gdy jednak Tatarzy z pierwszego oddziału z łatwością oddalili się po posiłki do drugiego, drugi oddział tatarski, w którym znajdowali się znakomitsi wojownicy, natychmiast podjął walkę i zaczął mocno tratować Polaków zmęczonych poprzednią walką lub rannych”.
Z opisu Jana Długosza wyłania się typowa taktyka tatarska, wówczas jeszcze nieznana Polakom: pozorowana ucieczka awangardy i atak silnych odwodów po rozluźnieniu ugrupowania przeciwnika. Uderzający odwód mongolski doprowadził do oskrzydlenia Polaków i zadania im morderczych strat. Zginęli wszyscy wyżsi dowódcy, z wyjątkiem Pakosława, oraz wielu wybitniejszych rycerzy, takich jak Krystyn Sułkowic, Wojciech Stępowic, Mikołaj Witowie i Sulisław.
Część rycerstwa krakowskiego, która uszła z masakry pod Chmielnikiem, została następnego dnia dogoniona przez Mongołów pod Tarczkiem. Tam, w kolejnym starciu Polacy zostali ostatecznie rozgromieni. Droga na Śląsk została przed Mongołami otwarta. Gdy tam dotarli, stoczyli 9 kwietnia bitwę z rycerstwem śląskim Henryka Pobożnego pod Legnicą.
Poprzedni wpis z naszego kalendarium dostępny jest tutaj.
