Wiadomości

Raytheon: dostawy wyrzutni Patriot jeszcze w tym roku

Podoba Ci się to co robimy? Wesprzyj projekt Magna Polonia!

Pierwsze elementy systemu Patriot dla Polski zostaną dostarczone jeszcze w tym roku, wcześniej niż planowano – powiedziała dyrektor programu Patriot-Wisła w Raytheon Missiles & Defense.

– Dostawy systemu Patriot dla polskich sił zbrojnych rozpoczną się już w tym roku, a więc znacząco wcześniej niż było to planowane. Jesienią Huta Stalowa Wola dostarczy dwie pierwsze wyrzutnie – powiedziała Shawn Rantas.

Podkreśliła, że pandemia nie odbiła się na terminach dostaw.

– Wciąż pracujemy z domu, nasze warszawskie biuro jest puste, ale nawet w czasie pandemii produkcja we współpracy naszymi partnerami w Polsce trwa zgodnie z harmonogramem. Jesteśmy bardzo dumni z zespołu i postępu, jaki udało mu się osiągnąć, także w ciągu ostatniego roku – powiedziała.

– Wraz z naszymi polskimi partnerami przemysłowymi wypracowaliśmy zestaw narzędzi, które pozwalają nam na wspólne działania, choć nie możemy się spotykać tak często jak byśmy chcieli. Najwyższym priorytetem jest, by wszyscy pozostali zdrowi i bezpieczni. Używamy wielu narzędzi wirtualnych, by zapewnić bezpieczne wideokonferencje. Możemy nawet dokonywać wirtualnych inspekcji w miejscach produkcji należących do naszych partnerów. Nasi eksperci, którzy nie mogą teraz przylatywać z USA, mogą przyjrzeć się produktom i całemu postępowi prac – opisała sposób pracy w warunkach pandemii.

– Nawet biorąc pod uwagę ostatni rok i sytuację na świecie cały czas prowadzimy prace zgodnie z harmonogramem i dotrzymamy lub wyprzedzimy plan dostaw w fazie pierwszej” – zapewniła. “Jesteśmy bardzo zadowoleni ze współpracy przy produkcji wyrzutni z Hutą Stalowa Wola, Wojskowymi Zakładami Elektronicznymi i Zakładami Mechanicznymi Tarnów – dodała.

Zapowiedziała, że do końca tego roku lub na początku 2022 r. Raytheon Missiles & Defense dostarczy rządowi USA pierwszą baterię Patriot dla Polski.

– Dostawy drugiej baterii zostaną zrealizowane także przed terminem – w 2022 r. – i obejmą pozostałe wyrzutnie z HSW, a także komponenty wyprodukowane przez polski przemysł – powiedziała.

Niewątpliwie tym segmentem Sił Zbrojnych RP, który na dzień dzisiejszy należy do najbardziej zapuszczonych, jest system obrony przeciwlotniczej i przeciwrakietowej.

Zasadniczy potencjał wojsk obrony przeciwlotniczej stanowią aktualnie: 3. Warszawska Brygada Rakietowa Obrony Powietrznej, 4 Pułk Przeciwlotniczy 11 Dywizji Kawalerii Pancernej, 8 Pułk Przeciwlotniczy 12 Dywizji Zmechanizowanej, 15 Pułk Przeciwlotniczy 16 Dywizji Zmechanizowanej, dwa dywizjony przeciwlotnicze 8 Flotylli Obrony Wybrzeża i 9 Flotylli Okrętów oraz 11 dywizjonów przeciwlotniczych brygad wojsk lądowych.

Zacznijmy od 3. Warszawskiej Brygady Rakietowej Obrony Powietrznej z Sochaczewa. W jej składzie znajduje się sześć dywizjonów rakietowych Obrony Powietrznej (OP):

32. Wieliszewski Dywizjon Rakietowy OP z Olszewnicy Starej
33. Dywizjon Rakietowy OP z Gdyni-Grabówek
34. Śląski Dywizjon Rakietowy OP z Bytomia
35. Skwierzyński Dywizjon Rakietowy OP ze Skwierzyna
36. Dywizjon Rakietowy OP z Mrzeżyna
37. Sochaczewski Dywizjon Rakietowy OP z Sochaczewa-Bielice
38. Sochaczewski Dywizjon Zabezpieczenia Obrony Powietrznej

Dywizjony rakietowe 3. Warszawskiej Brygady Rakietowej Obrony Powietrznej są uzbrojone w przeciwlotnicze zestawy rakietowe krótkiego zasięgu Newa-SC oraz zestaw dalekiego zasięgu Wega-C, a konkretnie – w jeden zestaw rakietowy obrony powietrznej dalekiego zasięgu S-200C Wega oraz 17 zestawów S-125 Newa-SC. W dywizjonach rakietowych 32., 33., 34., 35. i 37. znajdują się po trzy zestawy S-125 Newa-SC, natomiast na stanie 36. dywizjonu znajduje się jeden zestaw S-200C Wega i dwa zestawy S-125 Newa-SC.

Przeciwlotniczy zestaw rakietowy S-200C Wega jest systemem o zdolności rażenia celów na odległość do 255 km, wyposażonym w 6 wyrzutni stacjonarnych i wykorzystującym pociski rakietowe 5W28 z półaktywnym systemem naprowadzania na cel, napędzane przez cztery silniki startowe na paliwo stałe oraz silnik marszowy na paliwo ciekłe. Jest to zmodernizowana wersja zestawów S-200WE zakupionych przez Polskę w 1986 roku. Do wersji S-200C zostały one zmodernizowane w latach 1999-2001 przez Wojskowe Zakłady Uzbrojenia nr 2 w Grudziądzu, przy udziale naukowców z WAT.

Z kolei przeciwlotniczy zestaw rakietowy S-125 Newa-SC jest systemem o zdolności rażenia celów na odległość do 25 km, wyposażonym m.in. w stację naprowadzania rakiet SNR 125 SC na 8-kołowym podwoziu MAZ-543 i 3 mobilne, 4-prowadnicowe wyrzutnie na podwoziu gąsienicowym (T-55) i wykorzystującym dwustopniowe pociski rakietowe 5W27 z radiokomendowym systemem kierowania na cel, których silniki (dla obu stopni) zasilane są paliwem stałym. Obecnie eksploatowane przez Siły Zbrojne RP zestawy S-125 zakupione zostały przez Polskę w latach 1974-86 i zmodernizowane do wersji SC przez Wojskowe Zakłady Elektroniczne w Zielonce, również przy udziale WAT.

38. Sochaczewski Dywizjon Zabezpieczenia Obrony Powietrznej, którego podstawowym zadaniem jest zabezpieczanie działalności Dowództwa 3. Warszawskiej Brygady Rakietowej OP, ma na wyposażeniu przenośne zestawy rakietowe bardzo krótkiego zasięgu Grom. Nadto każdy z dywizjonów jest też uzbrojony w sprzężone, automatyczne armaty przeciwlotnicze ZU-23-2 kalibru 23 mm.

Z kolei przejdźmy do omówienia formacji przeciwlotniczych wojsk lądowych. Otóż każda z czterech dywizji powinna posiadać organiczny pułk przeciwlotniczy, z tym że 18 Dywizja Zmechanizowana, do formowania której przystąpiono we wrześniu 2018 roku, jeszcze takiego jeszcze de facto pułku nie posiada. Raptem kilka dni temu wyznaczony został jego dowódca i przystąpiono do jego formowania. Ma on stacjonować w Sitańcu koło Zamościa. Gdy chodzi o pozostałe dywizje, to mówimy o takich pułkach:

– w 11.Lubuskiej Dywizji Kawalerii Pancernej – 4. Zielonogórski Pułk Przeciwlotniczy im. gen. dyw. Stefana Roweckiego – Grota”
– w 12. Szczecińskiej Dywizji Zmechanizowanej – 8. Koszaliński Pułk Przeciwlotniczy
– w 16. Pomorskiej Dywizji Zmechanizowanej – 15. Gołdapski Pułk Przeciwlotniczy

Każdy z pułków ma w swym składzie: dowództwo i sztab, baterię dowodzenia, trzy lub cztery dywizjony przeciwlotnicze, a także batalion logistyczny oraz grupę zabezpieczenia medycznego. Pułki przeciwlotnicze wyposażone są w zestawy rakietowe krótkiego zasięgu KUB (pułki przeciwlotnicze 4 i 15) i OSA (pułki przeciwlotnicze 4 i 8), a także zestawy artyleryjskie ZU-23-2, artyleryjsko-rakietowe ZUR-23-2KG i przenośne przeciwlotnicze zestawy rakietowe Grom.

System kierowanych rakiet ziemia–powietrze 2K12 – KUB, opracowany na początku lat 60., przeznaczony jest do obrony wojsk i obiektów przed środkami napadu powietrznego lecącymi z prędkością poddźwiękową i naddźwiękową na wysokości od 50 do 10.000 – 14.000 m i w odległości od 3,5 do 24 km. Zestaw (bateria rakiet) składa się ze: stacji radiolokacyjnej wykrywania i naprowadzania SURN 1S91M1(SSWN), czterech wyrzutni SPU 2P25M1(SW), rakiet kierowanych 3M9ME lub 3M9M3E (PRK), dwóch samochodów transportowo-załadowczych (STZ), systemu zautomatyzowanego kierowania ogniem K-1 i wyposażenia dodatkowego.

Samobieżny przeciwlotniczy zestaw rakietowy „OSA-AK” służy do zwalczania celów lecących z prędkością do 500 m/s na wysokości do 5000 metrów i w odległości do 10.500 metrów w każdych warunkach atmosferycznych. Zestaw jest wyposażony w system REGA 2, umożliwiający dowiązanie topograficzne położenia własnego za pomocą systemu GPS, dokładne zobrazowanie pełnej sytuacji w powietrzu przesyłanej od jednostki nadrzędnej oraz przesyłanie meldunków do dowódcy baterii. Posiada też możliwość automatycznego przydziału celów dla dowódcy PRWB.

Zestaw artyleryjsko – rakietowy ZUR-23-2 KG wyposażony jest w dwie armaty 23 mm oraz zespół startowy rakiet Grom o zasięgu: armat do 2,5 km i rakiet do 5 km. Przeznaczony jest do rażenia nisko lecących celów powietrznych: samolotów, śmigłowców, rakiet skrzydlatych, desantu powietrznego i lekko opancerzonych celów naziemnych. ZUR-23-2KG ma możliwość działania w zewnętrznym systemie kierowania ogniem. w kolimatorowy celownik programowalny CP-1 z torem dzienno-nocnym i dalmierzem laserowym, z dwoma obsługiwanymi balistykami lub w celownik kolimatorowy CKE-2.

Przenośny przeciwlotniczy zestaw rakietowy (PPZR) GROM przeznaczony jest do rażenia samolotów odrzutowych, turbotłokowych i tłokowych, a także śmigłowców na kursach spotkaniowych i pościgowych w warunkach rzeczywistych i sztucznych zakłóceń cieplnych – przy wzrokowej widoczności celu.

Dywizjony przeciwlotnicze, wchodzące w skład brygad zmechanizowanych wojsk lądowych, dysponują zestawami ZU-23-2, a brygady pancerne zestawami artyleryjsko-rakietowymi ZSU-23-4MP Biała.

Przeciwlotniczy Samobieżny Zestaw Artyleryjsko-Rakietowy ZSU 23-4 MP „Biała” jest efektem modernizacji samobieżnych poczwórnie sprzężonych armat przeciwlotniczych ZSU 23-4 „Szyłka”. Na jego uzbrojenie składają się cztery armaty 23 mm i cztery wyrzutnie rakiet Grom. Cele można zwalczać w dowolnej porze doby i roku, zarówno z miejsca (postoju), krótkich przystanków, jak i podczas marszu. W zależności od sytuacji cele można zwalczać zestawem artyleryjskim lub zestawem rakietowym.

Dywizjony i baterie przeciwlotnicze marynarki wojennej są uzbrojone w przeciwlotnicze zestawy artyleryjskie Blenda (z armatami plot. S-60 kal. 57 mm) oraz w przenośne zestawy rakietowe bardzo krótkiego zasięgu Grom.

***

Wszystkie wymienione powyżej systemy rakietowe oparte są o radzieckie rozwiązania technologiczne z lat 60. i 70. ubiegłego wieku i zostały tylko częściowo zmodernizowane przez polski przemysł zbrojeniowy. Ich przydatność na współczesnym polu walki jest więc niewielka.

Do tego brak jest w Siłach Zbrojnych RP systemów przeciwlotniczych średniego zasięgu. Ostatnie zestawy rakietowe obrony powietrznej średniego zasięgu (ZROP-SZ) 2K11 Krug (o zasięgu do 50 km) wchodzące w skład wojsk obrony powietrznej zostały wycofane ze służby w 2011 roku wraz z rozformowaniem 61. Skwierzyńskiego Pułku Rakietowego Obrony Powietrznej. Powstałą w ten sposób lukę ma wypełnić program „Wisła”.

W marcu 2018 roku podpisana została umowa dotycząca pierwszej fazy programu „Wisła”. Za ok. 4,75 mld dolarów, czyli ok. 16,1 mld zł, ma zostać pozyskany system obrony powietrznej, w tym przeciwrakietowej, średniego zasięgu. Z tej kwoty ponad 700 mln zł ma trafić do polskiego przemysłu. Na podstawie podpisanej umowy do 2022 roku Wojsko Polskie ma na otrzymać cztery jednostki ogniowe, na co składają się: 16 wyrzutni produkowanego przez firmę Raytheon systemu Patriot, 208 pocisków PAC-3 MSE wytwarzanych przez koncern Lockheed Martin, cztery sektorowe radary, cztery stanowiska kierowania walką, sześć stanowisk kierowania i dowodzenia, 12 radiolinii.

Umowa na zakup systemów Patriot podpisana

Shawn Rantas zadeklarowała gotowość do rozmów o drugiej fazie, obejmującej dookólne, a nie sektorowe radary i pociski mające być tańszym uzupełnieniem pocisków wybranych w pierwszej fazie.

– Mamy wizję fazy drugiej, rozmawialiśmy o niej z przedstawicielami polskiego rządu i z przemysłem. Raytheon Missiles & Defense jest gotowa do współpracy z polskim rządem i przemysłem, by dostarczyć polskim siłom zbrojnym pełną zdolność do warstwowej obrony powietrznej w promieniu 360 stopni – powiedziała.

Pierwotnie program „Wisła” zakładał pozyskanie łącznie ośmiu baterii średniego zasięgu (16 jednostek ogniowych). Zdecydowano się podzielić program na dwa etapy, aby przyspieszyć wprowadzanie pierwszych baterii do Sił Zbrojnych RP i tym samym rozpocząć proces tworzenia zdolności zwalczania celów balistycznych oraz odtwarzania możliwości rażenia celów na średnich dystansach (powyżej 25 km). Dlatego w pierwszej fazie zdecydowano o zakupie dwóch baterii, od podstaw zintegrowanych z systemem IBCS, uznawanym za perspektywiczny.

Oprócz programu „Wisła” Plan Modernizacji Technicznej przewiduje też realizację projektu obrony powietrznej krótkiego zasięgu „Narew”.

Pierwotnie przewidywanie pozyskanie docelowo 19 baterii, jednak ta liczba powinna ulec zmianie w związku z formowaniem 18 Dywizji Zmechanizowanej. Biorąc pod uwagę czas potrzebny na przeprowadzenie postępowań i produkcję sprzętu, nowe zestawy trafią do Wojska Polskiego przypuszczalnie nie wcześniej niż w latach 2024-2026, w zależności od przyjętej koncepcji. Najważniejsze jednak, by sprawa wreszcie ruszyła z miejsca…

Zdecydowanie bardziej zaawansowana jest sprawa wymiany systemów bardzo krótkiego zasięgu. Na uzbrojenie jednostek przeciwlotniczych wchodzą aktualnie między innymi systemy POPRAD.

SPZR Poprad to zestaw obrony przeciwlotniczej bardzo krótkiego zasięgu (VSHORAD), przeznaczony do działania w najniższej warstwie systemu obrony powietrznej i przeciwrakietowej. Służy do wykrywania, rozpoznania i niszczenia celów powietrznych na bliskich odległościach i małych wysokościach.

Uzbrojenie zestawu stanowią 4 przeciwlotnicze rakiety bardzo krótkiego zasięgu Grom (lub jej zmodernizowane wersje Piorun), których producentem jest MESKO S.A. Rakiety umieszczone zostały na kolumnie znajdującej się w przedziale transportowym pojazdu Żubr, którego producentem jest AMZ-Kutno S.A.

Dostawy SPZR Poprad rozpoczęły się w roku 2018, w którym to przekazano wojsku pierwsze 14 egzemplarzy. W 2019 roku dostarczono 22 zestawy, a w 2020 roku – 24 zestawy (w tym 2 szt. z partii wdrożeniowej). Zakończenie dostaw powinno nastąpić w przyszłym roku przekazaniem ostatnich 19 egzemplarzy.

Jak dotąd, w SPZR Poprad zostały wyposażone następujące jednostki:

– 8. Koszaliński Pułk Przeciwlotniczy,
– 4. Zielonogórski Pułk Przeciwlotniczy,
– 15. Gołdapski Pułk Przeciwlotniczy,
– 21. dywizjon artylerii przeciwlotniczej z 21. Brygady Strzelców Podhalańskich,
– dywizjon przeciwlotniczy z 15. Giżyckiej Brygady Zmechanizowanej,
– dywizjon przeciwlotniczy z 17. Wielkopolskiej Brygady Zmechanizowanej,
– dywizjon przeciwlotniczy z 19. Lubelskiej Brygady Zmechanizowanej,
– Centrum Szkolenia Sił Powietrznych z Koszalina.

Każda z ww. jednostek powinna posiadać obecnie na stanie 9 zestawów. Wyjątki stanowią: dywizjon przeciwlotniczy z 19. Lubelskiej Brygady Zmechanizowanej, który jak na razie otrzymał tylko 3 egzemplarze (dostawy pozostałych 6 egz. zaplanowano w 2021 roku), oraz Centrum Szkolenia Sił Powietrznych z Koszalina, któremu prawdopodobnie przekazano jak dotąd 3 zestawy.

Do polskiej armii ma nadto trafić 6 baterii PILICA. W skład jednej baterii wchodzi: 6 jednostek ogniowych wraz z ciągnikami artyleryjskimi, stanowisko dowodzenia, stacja radiolokacyjna, 2 pojazdy transportowe oraz 2 pojazdy amunicyjne.

W grudniu ubiegłego roku przedstawiciele Konsorcjum PGZ-PILICA, odpowiadającego za realizację programu pozyskania Przeciwlotniczych Systemów Rakietowo-Artyleryjski (PSR-A) pk. Pilica przekazali do Sił Zbrojnych RP pierwszy z sześciu zamówionych zestawów. Odbiory były realizowane na terenie 3. Warszawskiej Brygady Rakietowej Obrony Powietrznej z Sochaczewa. Ze strony konsorcjum kluczyki wraz z książkami urządzeń przekazał Dariusz Gwizdała, członek zarządu PGZ S.A. oraz gen. bryg. Kazimierz Dyński, dowódca 3 Brygady Rakietowej Obrony Powietrznej.

Pierwszy z sześciu zamówionych systemów przeciwlotniczych „Pilica” został przekazany Siłom Zbrojnym RP

W skład każdej jednostki ogniowej systemu PILICA wchodzą 2 armaty kalibru 23 mm oraz 2 wyrzutnie pocisków przeciwlotniczych GROM/PIORUN. Każdy z zestawów posiada własną głowicę optoelektroniczną z kamerą termowizyjną oraz dalmierzem laserowym. Taka konfiguracja daje systemowi PILICA możliwość prowadzenia działań autonomicznych, ale również operowania w ramach zintegrowanej, wielowarstwowej obrony przeciwlotniczej, jako systemu bardzo krótkiego zasięgu (VSHORAD). Rozwiązania zaimplementowane w systemie PILICA mogą zostać wykorzystane także w innych systemach obrony przeciwlotniczej.

Wykonawcą Przeciwlotniczego Systemu Rakietowo-Artyleryjskiego PILICA jest Konsorcjum PGZ-PILICA, które tworzą spółki GK PGZ: PGZ S.A., PIT-RADWAR S.A., PCO S.A. oraz Zakłady Mechaniczne Tarnów, będące integratorem systemu.

Niestety, modernizacja naszych wojsk przeciwlotniczych przebiega bardzo wolno i jeszcze długo podstawą ich uzbrojenia pozostaną post-sowieckie systemy rakietowe i artyleryjskie, których przydatność na współczesnym polu walki jest tak naprawdę żadna…

Wojciech Kempa

Podoba Ci się to co robimy? Wesprzyj projekt Magna Polonia!