Sąd Okręgowy w Białymstoku uchylił we wtorek decyzję władz Hajnówki o zakazie organizacji w tym mieście II Hajnowskiego Marszu Żołnierzy Wyklętych. Uwzględnił tym samym odwołanie organizatorów tego marszu, zaplanowanego na 26 lutego. Postanowienie nie jest prawomocne, w ciągu 24 godz. można się od niego odwołać do sądu apelacyjnego.
Uzasadniając postanowienie sędzia Piotr Kozłowski podkreślił, że w Polsce organizowanie pokojowych zgromadzeń i uczestniczenie w nich zaliczone zostało do wolności konstytucyjnych, a ograniczenie tej wolności możliwe jest tylko w szczególnych sytuacjach wymienionych w ustawie.
Odnosząc się do przepisów, na które powołał się w swojej decyzji samorząd, sędzia mówił, że ich wykładnia musi „uwzględniać wartości i normy wyższego rzędu”, wynikające z Konstytucji i prawa międzynarodowego.
Ocenił też, iż zagrożenie na które wskazał burmistrz, nie ma potwierdzenia w okolicznościach tej sprawy. Jak dodał, nie może o tym decydować „subiektywne i hipotetyczne, nie poparte jakimkolwiek materiałem dowodowym” zapatrywanie burmistrza i części mieszkańców.
Sędzia przypomniał, że ubiegłoroczny marsz, poza jednym incydentem, przebiegł bez ekscesów i nie nastręczał policji większych problemów z zabezpieczeniem. Dodał ponadto, że obowiązkiem administracji publicznej jest zapewnienie bezpieczeństwa uczestnikom zgromadzenia.
„Nie jest przy tym istotne, jak kontrowersyjne w odbiorze społecznym mają być poglądy manifestowane przez uczestników pod warunkiem, że nie są one sprzeczne z obowiązującym prawem” – podkreślił sędzia Kozłowski.
Jak zaznaczył, biorąc pod uwagę zapewnioną w Konstytucji wolność zgromadzeń, nie jest zadaniem ani administracji publicznej, ani sądów analizowanie haseł, idei i treści, które nie naruszają przepisów, „z punktu widzenia własnych przekonań moralnych osób działających w imieniu organu administracji czy też sędziów zasiadających w składzie orzekającym sądu, bądź też przekonań dowolnej części społeczeństwa”.
Sąd przyznał, że powód organizacji marszu wzbudził poruszenie lokalnej społeczności i budzi kontrowersje.
„Tym niemniej sądowa kontrola administracji, sprawowana aktualnie przez sądy powszechne, jest wyłącznie kontrolą legalności zaskarżonych do sądu aktów, czynności lub bezczynności organów administracji publicznej” – dodał sędzia.
